Lonely Planet: Muzejska avantura u Beogradu

Tekst/Foto: Mladen Savković za Lonely Planet

Poznat po svom uzbudljivom noćnom životu i odličnoj kulinarskoj tradiciji, Beograd često biva zanemaren od strane turista koji su u potrazi za umjetnošću i kulturom. Ipak, srpska prestonica ima mnogo toga da ponudi svakom zaljubljeniku u muzeje – od daška Jugonostalgije preko primjenjenih umjetnosti do zaostavštine svetski poznatih naučnika i umjetnika. Ovo je naš izbor mjesta koje obavezno treba da posjetite, uključujući i ona manje poznata, kada odlučite da se upustite u muzejsku avanturu u Beogradu.

cam04615

Napomena: Glavne zgrade Muzeja savremene umetnosti i Narodnog muzeja pod rekonstrukcijom su već godinama, a njihovo otvaranje (u najboljem slučaju) očekuje se krajem 2017, odnosno početkom 2018. godine. U međuvremenu, njihove tematske izložbe mogu se pogledati u nekim drugim izložbenim prostorima kao što su Salon MSUB-a ili Muzej grada Beograda.

Muzej istorije Jugoslavije

museum-of-yugoslav-history-03-belgrade-serbia

Kao jedan od najposjećenijih muzeja u Srbiji, Muzej istorije Jugoslavije svoj status duguje i rasprostranjenoj Jugonostalgiji i grobu Josipa Broza Tita, doživotnog predsjednika SFRJ, koji se nalazi u okviru ovog muzejskog kompleksa. Ali povrh svega toga, ovaj muzej nudi često veoma kritički uvid u različite aspekte života u Jugoslaviji tokom XX vijeka – od svakodnevice do ekonomskih uspona i padova, umjetnosti, politike itd. Stalna postavka obuhvata i poklone koje je Tito dobijao za života, a koji su neprocjenjive vrijednosti, kao što je kamen sa površine Mjeseca, poklon posade Apola 11 ili pak zlatna sablja koju je Titu poklonio Staljin.

Alternativa: Posjetite Istorijski muzej Srbije za uvid u turbulentu pred-jugoslovensku istoriju, od srednjeg vijeka do srpskih kraljeva.

Muzej nauke i tehnike

museum-of-science-and-technology-interior-02-belgrade-serbia

Ne, nauka nije samo za štrebere! Stotine izloženih eksponata u beogradskom Muzeju nauke i tehnologije dokazaće vam da niste bili u pravu kada ste bježali sa časova prirodnih nauka. Otkrijte kako su srpski naučnici promijenili našu svakodnevicu ili posjetite poseban dio muzeja posvećen igračkama i njihovoj istoriji. Samo nekoliko ulica dalje nalazi se dio muzeja posveće revolucionarnoj, često i bizarnoj ali uvijek fascinantnoj istoriji medicine; ovaj dio zapravo se nalazi unutar zgrade bolnice koja potiče iz XIX vijeka!

Alternativa: Anatomski muzej Fakulteta za veterinarsku medicinu nudi malo drugačiji prikaz nauke. Ovdje možete da istražite skelete raznoraznih životinja: pasa, mačaka, lavova, kitova pa čak i jednog konja koji je preživio Prvi svjetski rat i povlačenje srpske vojske preko Albanije!

Muzej primenjene umetnosti

museum-of-applied-art-exhibition-belgrade-serbia

Bilo da vas zanima dizajn ili pak stari novac, unikatan nakit ili neki fini komad starinskog namještaja, Muzej primenjene umetnosti je pravo mjesto za vas. Muzejska kolekcija broji više od 37.000 različitih predmeta među kojima najstariji potiču čak iz IV vijeka prije nove ere. Ne propustite priliku da posjetite i različite umjetničke događaje poput Salona savremene primenjene umetnosti ili Salona arhitekture, a muzej često organizuje i izložbe na različite zanimljive teme, kao i one posvećene savremenim srpskim umjetnicima.

Alternativa: Posjetite Etnografski muzej za susret sa balkanskom narodnom kulturom, od tradicionalnih narodnih nošnji preko oruđa i alatki do seoskih i gradskih modela kuća sa prikladnim namještajem.

Muzej Jugoslovenske kinoteke

yugoslav-film-archive-museum-belgrade-serbia

Prva filmska projekcija u Beogradu upriličena je 6. juna 1986. godine (samo šest mjeseci nakon svetske premijere u Parizu), pa ne čudi što je fond Jugoslovenske kinoteke jedan od najdragocjenijih u Evropi! Nova zgrada Muzeja u samom srcu grada takođe je impresivna. U njoj možete da vidite kameru koja je pripadala braći Limijer kao i slavni štap Čarlija Čaplina, ali i niz drugih zanimljivih detalja koji su obilježili srpske i jugoslovenske filmove. Ne propustite priliku da obiđete i „carsku panoramu“, svojevrsni bioskop specijalno dizajniran osamdesetih godina XIX vijeka za gledanje 3D snimaka. U pitanju je jedna od svega nekoliko panorama te vrste koje i danas rade.

Alternativa: Muzej pozorišne umetnosti Srbije nudi pogled na razvoj srpske i jugoslovenske drame, opere i baleta kroz vjekove.

Muzej Nikole Tesle

nikola-tesla-museum-entrance-01-belgrade-serbia

Evo jedne zanimljivosti: slavni srpsko-američki naučnik (i rival Tomasa Edisona) Nikola Tesla proveo je svega jedan dan u Beogradu, još u junu 1892. godine. Ipak, njegova zaostavština nastavila je svoj život u Muzeju Nikole Tesle, gdje su njegove lične stvari izložene uz brojne izume. Ovo je jedan od rijetkih memorijalno-tehničkih muzeja u svijetu, s obzirom na to da se u njemu nalazi pozlaćena urna sa posmrtnim ostacima ovog genija. U ovom muzeju ćete se diviti raznim Teslinim izumima od kojih će vas neki natjerati da pomislite kako je možda baš on inspirisao čuvene svjetlosne sablje iz „Zvezdanih ratova“.

Alternativa: Smješten u neposrednoj blizini Aerodroma „Nikola Tesla“, Muzej vazduhoplovstva posjeduje kolekciju rijetkih letjelica, među kojima se posebno ističu primjerci iz Drugog svjetskog rata. O nevjerovatnoj muzejskoj zgradi arhitekte Ivana Štrausa da ne govorimo!

Spomen muzej Iva Andrića

museum-of-ivo-andric-belgrade-serbia

Knjige Iva Andrić, jedinog jugoslovenskog dobitnika Nobelove nagrade za književnost (1961) i jednog od ključnih jugoslovenskih pisaca i javnih ličnosti, mogu se naći na policama u skoro svakoj kući u Srbiji, Bosni i Hercegovini, Crnoj Gori i širom regiona. Ovaj spomen muzej osnovan je prije četiri decenije i nalazi se zapravo u stanu u kojem je Andrić živio od 1958. do smrti. Posjetioci mogu da se prošetaju salonom sa autentičnim detaljima ili da zavire u Andrićevu radnu sobu, dok će ih zadiviti nevjerovatne priče koje se kriju iza djela pisca romana „Na Drini ćuprija“, koji je takođe bio i cijenjeni jugoslovenski diplomata.

Alternativa: Posjetite Muzej knjige i putovanja gdje vas čekaju stare, rijetke, minijaturne ili egzotične knjige donijete iz dalekih krajeva.

Legat Petra Lubarde

petar-lubarda-house-interior-01-belgrade-serbia

Porijeklom iz Crne Gore, Petar Lubarda jedan je od najznačajnijih jugoslovenskih slikara XX vijeka koji je uzdrmao slikarsku scenu svojim sirovim, moćnim i izvanrednim slikama. Inspirisan srpskim istorijskim temama i crnogorskim epskim pejzažima, njegov stil često je opisivan ekspresionističkim. Vila u kojoj je živio, u beogradskom naselju Dedinje, dugo vremena je bila zapuštena i urušena, ali je 2014. ponovo otvorena. Od tada ovo zdanje važi za jedno od najljepših mjesta u gradu gdje možete da uživate u savremenom slikarstvu – možda je malo teže doći do, ali se zaista isplati.

Alternativa: Posjetite Muzej Paje Jovanovića da se upoznate sa stvaralaštvom i zaostavštinom najpoznatijeg slikara srpskog realizma.

Muzej Vuka i Dositeja

museum-of-vuk-and-dositej-exterior-belgrde-serbia

Predstavljajući život i djelo dvije ključne figure srpske kulture, Vuka Karadžića i Dositeja Obradovića, ovaj muzej smješten je u jednom od najstarijih djelova Beograda. Zapravo, muzej je smješten u najstarijoj  sačuvanoj stambenoj zgradi koja potiče iz prve polovine XVIII vijeka. Ukoliko se odlučite da posjetite ovaj muzej tokom ljeta, obratite pažnju na program Leto u komšiluku, u okviru kojeg su organizovana noćenja za djecu u muzeju, druženje uz kafu sa starijim sugrađanima-komšijama, pet-friendly obilasci muzeja itd.

Alternativa: Elitno zdanje Doma Jevrema Grujića vodi posjetioce na putovanje kroz srpsku istoriju, diplomatiju, umjetnosti i avangardu.

Tekst „Museum-hopping in Belgrade: where to get your culture fix“ sa pratećim fotografijama originalno je objavljen na Lonely Planet sajtu na engleskom jeziku i možete ga pročitati OVDJE.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s